حسن فراهانى

33

روزشمار تاريخ معاصر ايران ( فارسى )

پنج‌شنبه 16 فروردين 1301 / 6 آوريل 1922 / 8 شعبان 1340 * تشكيل جلسه مجلس شوراى ملى مجلس شوراى ملى امروز به رياست مؤتمن الملك تشكيل شد . وى ابتدا در سخنانى ضمن تشكر از نمايندگان براى انتخاب خود به رياست مجلس درباره دخل و خرج كشور و شيوه درست بودجه‌بندى توضيحاتى داد . در ادامه براى شعبه‌هاى مجلس انتخابات صورت گرفت و پس از رأىگيرى اعضاى شعبه‌هاى مختلف برگزيده شدند . سپس گزارش كميسيون امور خارجه خوانده شد كه موضوع آن مدت مأموريت مأموران ايرانى در خارج از كشور بود . مخبر كميسيون در مورد لايحه گفت كه با تغيير دولتها مأمورين سياسى هم تغيير مىكنند ولى « از اول مشروطيت تاكنون مأمورين خارجه ما همان مأموران قديم است و به همين سبب است كه سياست خارجى ما همان سياست قديمى است و همين سفرايى كه در تهران هستند اگر ملاحظه كنيد مىبينيد كه هيچ مأمورى مدت مديدى نمىماند . » در اين لايحه پيشنهاد شده بود كه حد اكثر دوره مأموريت مأموران سياسى در خارج 5 سال باشد كه به تصويب رسيد . موضوع بعدى بحث در مورد اعتبارنامه مخبر السلطنه بود كه موجب تنش در مجلس شد ، چرا كه سليمان ميرزا رهبر اقليت مجلس مخبر السلطنه را تلويحا در قتل شيخ محمد خيابانى و آشوبهاى تبريز مقصر دانست . مخبر السلطنه در پاسخ ، خدمات خود را در گرفتن دست‌خط مشروطيت از مظفر الدين شاه و تلاشهايى كه براى استقرار مشروطيت كرده بود برشمرد و خود را طرفدار آزادى خواند . او خيابانى را يك ياغى خواند . در ادامه سخنان موافقان و مخالفان ، سيد حسن مدرس ضمن حمايت از خيابانى ، محمد تقى خان پسيان و ميرزا كوچك خان ، جهت گفت‌وگوها را خارج از موضوع دانست و خواستار رأىگيرى براى اعتبارنامه مخبر السلطنه شد . سليمان ميرزا با كفايت مذاكرات مخالفت كرد و گفت : « نه تنها بر عليه ايشان [ مخبر السلطنه ] بلكه بر عليه تمام كسانى كه به مملكت و آزادى و مشروطيت بد كرده‌اند [ فرياد خواهم زد ] و يكى از كسانى كه بر عليه انتخابش فرياد خواهم زد همان وثوق الدوله است كه قرارداد بسته است . » پس از رأىگيرى 49 تن از 72 تن نماينده حاضر به اعتبارنامه مخبر السلطنه رأى مثبت دادند . 1 * انتخاب نماينده ارامنه ارامنه ايران براى انتخاب نماينده خود در مجلس شوراى ملى رأىگيرى كرده ، يوسف ميرزايانس را با 437 رأى به مجلس فرستادند . نفر بعدى و رقيب او آرام مول نام داشت كه با 263 رأى از رفتن به مجلس بازماند . در اين انتخابات 729 تعرفه توزيع شده بود كه 710 برگ آن برگشت . 2 * اعتراض به تحصن عصر امروز حدود يكصد نفر به دربار رفته ، با مشير الدوله رئيس الوزراء ديدار كردند و ضمن صحبت درباره حوادث اخير به تحصن در سفارت شوروى و نيز تحصن عده‌اى در صحن حضرت عبد العظيم اعتراض كردند و از نخست‌وزير خواستند كه از اين اقدامات جلوگيرى كند كه مشير الدوله هم قول مساعد داد . 3 روزنامه‌هاى اتحاد و ايران با چاپ سرمقاله‌هايى عليه تحصن در سفارت شوروى قلم‌فرسايى كردند . روزنامه اتحاد نام فرخى يزدى مدير روزنامه طوفان را به عنوان معروف‌ترين فرد متحصن در سفارت شوروى چاپ كرد و نوشت كه تعداد آنها به 14 نفر مىرسد . فرخى يزدى در اعتراض به استمرار حكومت نظامى و عدم التزام رضا خان وزير جنگ به رعايت قانون اساسى ، متحصن شده بود . برخى منابع تعداد تحصن‌كنندگان را تا 30 نفر هم نوشته‌اند . * انتقاد شفق سرخ از رضا خان نماينده سياسى انگليس در تهران به وزارت خارجه دولت